bannerzajecia.jpg

Moduł: Sztuka i polityka / "Polityczność sztuki" / dr Piotr Olkusz

Moduł: Sztuka i polityka

Tytuł: Polityczność sztuki

Osoba prowadząca: dr Piotr Olkusz

Poziom studiów: studia licencjackie, II rok

 

 

Skrócony opis:

Łatwo dzielimy sztukę na zaangażowaną i taką, która nie jest wynikiem uprawiania polityki. Czy nie jest to podział sztuczny? Czy możliwe jest stworzenie komunikatu artystycznego oderwanego od sytuacji społecznej? Gdy mówimy o polityczności sztuki, warto rozumieć tę cechę szeroko – nie chodzi tylko o sztukę z definicji zaangażowaną czy programowo krytyczną. Warto spojrzeć na sztukę w perspektywie jej związków z otaczającym światem i różnorodnymi ośrodkami władzy. Polityczność sztuki kryje się już w jej wezwaniu do analizy świata, w krytycznym bądź afirmatywnym stosunku do otoczenia, w którym powstaje sztuka. Analiza polityczności dzieła dostarcza z kolei ciekawej wiedzy na temat stosunków społecznych panujących w danej epoce i jest podstawą do zrozumienia kultury danego czasu.

W trakcie przedmiotu przedstawione zostaną podstawowe teorie opisujące polityczność sztuki i zaprezentowane zostaną najważniejsze momenty historyczne, w których polityczność sztuki była przedmiotem wielkich sporów. W szczególności jednak tematem zajęć będzie dyskusja na temat wyzwań stojących przed sztuką dziś – z jednej strony obserwujemy polityczną gorączkę wielu artystów, z drugiej zaś zmęczenie większości społeczeństw polityką. W dobie sztuki krytycznej, teatru politycznego, a nawet upolitycznionej kultury masowej (czy większość popularnych dziś seriali nie poruszają kwestii polityczno-społecznych?), odbiorcy sztuki odrzucają skandal i polityczną deklaratywność artystów. Skąd bierze się ten rozdźwięk?

 

Cel zajęć:

Celem zajęć jest rozwijanie umiejętności analizy dzieł kultury przez pryzmat ich polityczności, a także prezentacja najważniejszych teorii dotyczących polityczności sztuki oraz nurtów sztuki i artystów szczególnie uwikłanych w polityczność. Materiał historyczny stanowić będzie jedynie część przykładów – uwaga skupiona będzie głównie na dzisiejszych działaniach artystów wizualnych, teatralnych, filmowych (w tym związanych z kulturą masową).

 

Treści kształcenia:

1. Polityczność sztuki – ramy teoretyczne

2. Estetyka jako polityka

3. Nauka i polityczność

4. Koszmar partycypacji

5. Skuteczność sztuki?

6. Shakespeare był polityczny

7. Mecenat państwa i wolność sztuki w dobie absolutyzmu

8. Romantyzm i polityczność

9. Awangarda jako projekt polityczny

10. Pół wieku kontestacji

11. Teatr polityczny = teatr publiczny

12. Skandal – jest czy nie jest passé?

13. Dzisiejsza polityczność w Hollywood

14. Seriale – polityczność w formie czystej?

 

Sposób sprawdzenia osiągnięcia efektów kształcenia:

Ocena aktywnego udziału w zajęciach (50%) i test końcowy lub praca pisemna (50%).

 

Metody nauczania

Konwersatorium (rozmowa na temat tekstów oraz prezentowanych fragmentów nagrań i ikonografii) z elementami mini-wykładu.

 

Zalecana literatura

  1. 1. Marcin Król, Filozofia polityczna, Kraków 2008

  2. 2. Jacques Rancière: Estetyka jako polityka, Warszawa: Krytyka Polityczna 2007

  3. 3. Bruno Latour: Polityka natury: nauki wkraczają do demokracji, Warszawa 2009

  4. 4. Claire Bishop Sztuczne piekła Sztuka partycypacyjna i polityka widowni, Warszawa 2015

  5. 5. Markus Miessen Koszmar partycypacji, Warszawa 2013

  6. 6. Skuteczność sztuki (red.) Tomasz Załuski, Łódź 2014

  7. 7. Jan Kott, Szekspir współczesny, Warszawa 1965

  8. 8. Alain Finkielkraut, Porażka myślenia, Warszawa 1992

  9. 9. Boris Groys, Stalin jako totalne dzieło sztuki, Warszawa 2010

  10. 10. Joanna Krakowska, PRL. Przedstawienia, Warszawa 2016

 

 
 
Instytut Kultury Współczesnej
Wydział Filologiczny UŁ, ul. Pomorska 171/173, 90-236 Łódź
tel. (42) 665 51 33, tel./fax (42) 665 51 32; e-mail: This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.